Có vài bạn nhắn mình hỏi, mình “có mở khoá học không?” để đăng ký.
Mình thấy, học kiến trúc, chẳng cần một khoá học nào cả.
Kiến trúc có tính kế thừa rất cao, vì vậy, mọi người thử luyện tập thói quen “quan sát” xem ha! Tự dưng, đâu cũng là lớp học, ai cũng thành thầy của ta :)))
——————————————————
Như ảnh này, mình chụp gần nhà mình;
Một giải pháp chống nóng tự nhiên tuyệt vời cho mặt nhà hướng Tây.
Bạn nào từng ở trong căn phòng hướng Tây sẽ biết, nó oi bức khủng khiếp như thế nào về mùa hè. Hàng cây như này, cực kì hiệu quả trong việc cản lại nắng gắt, lại có view xanh mát cho cửa sổ trong phòng nhìn ra.
Duy nhất một nhược điểm, phải chờ cây lớn hơi lâu ^^!
——————————————————
Người ta nói “gieo thói quen, gặt số phận”. Mấy bạn cứ tích cực quan sát, chụp chụp, lần sờ…, rồi, nhìn cái người ta biết ngay các bạn làm nghề “kiếm chút xu” :)))
– Anh học nghề ở đâu? Bình thường em thấy nhiều văn phòng mới thành lập, tách ra từ các văn phòng lớn?
– Anh không :))) Chưa có cơ hội làm việc với các tiền bối. Anh quan sát các công trình của họ, tìm hiểu thêm sách vở, tự thực hành rồi đúc kết dần.
Em cũng đâu có thầy hướng dẫn để trở thành Nhiếp ảnh gia Kiến trúc, phải không?
——————————————————
Mình vẫn tự hào về việc, mình dành rất nhiều thời gian để đào tạo thế hệ kế cận cho văn phòng. Team thiết kế, đa phần đi làm với mình từ thời sinh viên hoặc mới ra trường, được đào tạo rất nhiều về kiến thức thực tế. Phải thừa nhận, việc học lý thuyết ở trường không đủ để các bạn tự thiết kế một công trình, dù chỉ trong mảng nhà ở.
Mình miệt mài hướng dẫn các bạn, cấu tạo thế này, biện pháp thi công thế kia. Dạo gần đây, thấy có gì đó sai sai.
——————————————————
Các bạn sinh viên, apply vào vị trí thực tập ở văn phòng mình, hay có câu hỏi:
– Anh Khương có trực tiếp hướng dẫn bọn em không?
Ơ hay, thành ra văn phòng mình, như kiểu một lớp học. Còn mình, cầm tay chỉ việc quá nhiều, liệu có hạn chế chính khả năng tự học của các bạn?
Hầu hết các bạn sinh viên chủ động đi làm, đều tích cực và chịu khó học hỏi. Nhưng đấy là nếu, có người dạy :)))
——————————————————
Mình đang phải trả giá cho sai lầm của mình, khi không thúc đẩy khả năng tự học của mọi người.
Văn phòng mình cứ như chương trình THPT, lối đào tạo cũ, thầy cô đọc, học sinh chép theo. Thành ra, các bạn lệ thuộc nhiều vào việc, cần có người chỉ, có người cầm tay, không tự tư duy, tìm hiểu trước khi hỏi ha?
Mình cho rằng, một phần lý do cũng bởi, cách học của đại đa số chúng ta, thời phổ thông cũng vậy, tạo thói quen học thụ động. Rồi đáng lẽ có thể thay đổi, thì cách mình hướng dẫn các bạn, không khác gì :)))
——————————————————
“Tại anh, tại ả, tại cả đôi bên”, thôi thì sai đâu sửa đấy, chưa muộn.
Mình không bao giờ áp đặt hình thái kiến trúc của ngôi nhà, trước quá trình tư vấn thiết kế.
Ngôi nhà vuông tròn như thế nào, là do tự nó.
. Khu đất ưu nhược điểm ra sao
. Yêu cầu của gia chủ về công năng và vận hành
Việc đóng đinh về hình thức trước, rất dễ dẫn tới trường hợp, “đẹp mà không đẹp”.
Ví dụ:
. Một lâu đài kiểu cổ điển thì cần khu đất nhiều ha, thay vì nằm lọt trong phố
. Indochine style đẹp ở khách sạn Intercon, nhưng sẽ không đẹp ở căn hộ chung cư nhỏ của bạn
Vì vậy, việc chọn luôn nhà tôi mái Nhật, nhà tôi mái Thái, thực sự đã sai logic ngay từ đầu.
Chưa kể, hình thức ngôi nhà có liên quan chặt chẽ tới khí hậu ở địa phương:
. Như các nước hàn đới, tuyết rơi thường xuyên, mái nhà cần dốc để tuyết không bị đọng dày trên mái
. Các ngôi biệt thự Pháp cổ ở nước ta, cũng được họ điều chỉnh nhiều so với chính kiến trúc Pháp, để phù hợp với khí hậu nhiệt đới gió mùa Việt Nam
——————————————————
Quay trở lại với bài viết, ở công trình này, mình sẽ chia sẻ:
. Cách mình hình thành Ý tưởng cho một ngôi nhà mái Việt
. Tại sao lại là mái Việt?
(Xem thêm trong từng ảnh)
I. Đề bài: Gia chủ tìm tới mình, khi đã có bản vẽ mặt bằng phía bên tay trái. Với người thiết kế thì, đây là điều tốt. Mình thích làm việc với các gia chủ đã hiểu rõ nhu cầu của gia đình, thay vì đang thiết kế rồi, còn mông lung không biết sẽ cần gì.
1. Công năng: Nhà cho ông bà đã nghỉ hưu, con cháu thi thoảng về chơi. Nói thì ngắn vậy nhưng đề bài có 2 tá yêu cầu về công năng và phong thuỷ: – Tổng mức đầu tư hạn chế – Phòng thờ không được đi lại phía sau – Phòng thờ không được giáp phòng sinh hoạt nào cả – Phòng thờ cần lấy được gió đông – Hướng ban thờ bếp, hướng giường … Rất nhiều yêu cầu, khiến mình cho rằng: . Hoặc sẽ vô nghiệm . Hoặc không thể có cách giải hay với đề bài này
Ban đầu, mình đã từ chối, nhưng gia chủ cũng nhiệt tình và có sự nhượng bộ, đề bài cởi mở hơn. Cũng tiếc rẻ lô đất đẹp, và ngứa nghề, vì mặt bằng cũ nhiều nhược điểm quá…
2. Hình thái ngôi nhà: Hình thái ngôi nhà bắt đầu tư mong muốn của gia chủ: về một căn nhà hướng Đông, thay vì mặt trước chính Bắc. Mình ủng hộ nhiệt liệt! Rõ ràng, nhà hướng Đông tốt hơn rất nhiều. Nhà bắc bộ xưa, các cụ toàn chọn hướng Nam hoặc Đông Nam.
Ở thiết kế cũ, ngôi nhà cũng để được sân phía Đông, nhưng không đáng kể. Mặt bằng thì đủ công năng, nhưng tới khi lên hình khối, gia chủ mới thấy sai sai và quyết tâm làm lại thiết kế.
Cần phải nói thêm, ở bài viết này, mình so sánh 2 PA để thấy tư duy nhất quán và logic trong cách thực hiện thiết kế của mình, chứ không có ý chê bản thiết kế cũ hay người vẽ. Bởi quá trình làm việc khác, yêu cầu từ gia chủ khác, thứ tự ưu tiên khác…
II. Ý tưởng: 1. Khoảng sân giữa Mình cho rằng, một thiết kế tốt, cần có sự nhất quán khi bắt đầu ý tưởng và triển khai. Ở bản thiết kế ban đầu của gia chủ, khối nhà quá đặc. Mình thấy nó không phù hợp cho một ngôi nhà sum vầy nhiều thế hệ. Cần có khoảng sân cho ông bà thư giãn, cháu chắt chạy nhảy dịp lễ tết, nghỉ hè. Mình nghĩ đến một khoảng sân giữa và hàng hiên. 2. Tính đối xứng Việc gia chủ coi trọng gian thờ, khiến phương án phòng thờ đối xứng, vô cùng hợp lý. Một phòng thờ hoàn toàn trang trọng, với tầm nhìn ra sân giữa, bình phong, lục bình hai bên… Dành lời khen cho ông em Vinh, với ý đồ gian thờ nhìn ra sân giữa, mái lấy sáng hai bên, đối xứng, thân thuộc nhưng trang trọng. Mình cầu toàn hơn, nên bắt chia lưới hoàn toàn đối xứng từ phòng thờ sang hai bên. Buồng trái là ngủ ông bà, buồng phải là bếp. Hiên trước, hiên sau, sân trước, sân sau, tuyệt đối cân xứng. Người OCD thích điều này! So với gian thờ nằm trong phòng khách ở bản vẽ cũ, rõ ràng, gia chủ thấy hài lòng hơn hẳn.
Sân giữa, gian thờ, hàng hiên… khiến mình nghĩ tới các công trình của Bawa, chủ nghĩa hiện đại nhiệt đới nhưng vẫn đậm chất bản địa. Ảnh: The Gallery Cafe Bawa Sri Lanka
3. Chung | Riêng Mình hướng các thiết kế của mình mạch lạc về: . Chung | Riêng . Tĩnh | Động Trên hình: . Phương án cũ: khu chung và riêng đan xen vào nhau. Muốn đi vào phòng ngủ phải đi qua bếp. Hai nhà tắm chung hơi thừa, vì hằng ngày chỉ có ông bà sử dụng. . Phương án mới: khu chung và riêng được tách biệt ra hai khối nhà: khối trước khách bếp, khối sau 3 phòng ngủ. Các phòng ngủ có sự riêng tư, tĩnh tại. Có lớp có lang. Nếu nhìn từ mặt Bắc, ngôi nhà có khối trước, khối sau. Nếu nhìn từ mặt Đông, ngôi nhà có nhà chính, nhà ngang.
Sân giữa và hành lang, một khoảng sân kết nối thế hệ: . Bà trong bếp, ông ở phòng khách, bố mẹ vẫn đang ngủ, con trẻ chạy chơi ngoài hiên. . Trong dịp giỗ tết, ngồi dăm mâm cũng tiện . Ngày hè, trải chiếu ăn cơm chiều chắc hẳn thích hơn ngồi trong phòng bếp ha
Ảnh minh hoạ: Sân giữa với ánh sáng và cây xanh. Ở công trình của mình, chắc sẽ trồng ít cây hơn, để lấy chỗ ngồi rộng rãi ở sân. Một cây đào tiên quả xanh, nhìn từ phòng thờ ra, đẹp hết sức.
III. Khai triển ý tưởng 1. Một ngôi nhà vườn Mình muốn ngôi nhà có nhiều khoảng xanh hơn, nên tổ chức các không gian trong nhà diện tích vừa phải, dành nhiều hơn cho sân vườn. Ở Phương án cũ, tuy đảm bảo mật độ xây dựng 60%, nhưng các khoảng xanh bị chia tách, rất vụn và hẹp. Phương án mới, khoảng xanh liền lạc hơn, rộng rãi hơn, ăn sâu vào khối nhà. Không có lý gì, để xây dựng quá nhiều, với một ngôi nhà thế này: hằng ngày chỉ có ông bà, lễ tết thì con cháu cần nhiều không gian quây quần hơn là phòng ngủ rộng. Khách, bếp, hành lang với hệ cửa kính lớn, sẽ giúp “ăn gian” diện tích, tính ra thì nhỏ mà cảm giác thì lớn ha!
2. Với hàng hiên Không gian đệm, là những gì nhà truyền thống Việt đã làm rất tốt, mà dường như đang bị bỏ quên. Không chỉ tiện lợi cho sinh hoạt, hàng hiên còn là giải pháp kiến trúc tuyệt vời cho khí hậu nhiệt đới gió mùa. Phòng khách có hiên trước nhà, liên thông với phòng bếp; Lại có hiên giữa nhà, liên thông với sân giữa. Hàng xóm sang chơi, có khi thích ngồi hiên hơn trong phòng ha! Ba phòng ngủ đều có hiên hướng Nam đón gió mát, vừa mát mẻ, vừa riêng tư.
3. Và mái ngói Việt Chẳng có mái nào, phù hợp hơn. Cấu tạo mái ngói 4 mặt dốc về sân giữa, độc đáo nhưng thân thuộc. Độ dốc mái lớn, mái nhà cao, giúp ngôi nhà không bị lọt thỏm trong khu đô thị. Phần mái dốc ở mặt hướng Đông giúp sân giữa trở nên riêng tư hơn, giảm góc nhìn từ cửa sổ nhà liền kề. Hai khối chính được đổ trần, lớp mái ngói bao bọc phía trên, mát mẻ và yên bình. Đó đó, hình thái, nó hình thành do bản thân khu đất, do thói quen sinh hoạt của gia chủ, do khí hậu! Hoàn toàn không phải ý tưởng bừa bãi nào đó nảy ra trong đầu kts, hay có sẵn từ định kiến của gia chủ!
IV. Tối ưu về công năng Mình muốn nhấn mạnh thêm, tổ chức công năng một cách logic, mạch lạc, mọi thứ sẽ được tối ưu: . Gara xe đậu được 2 xe song song, chứ không cần nối tiếp, vào ra cũng dễ hơn . Gara có mái che luôn, mái ngói, chẳng ngại mưa nắng. Phương án cũ, phải làm thêm mái kính, khó để hoà hợp với tổng thể và dễ bụi bẩn. . Bà đi chợ về, vào bếp rất tiện, không phải đi vòng vòng . Siêu tiết kiệm: trục tắm giặt (khoanh đỏ) nằm cạnh nhau luôn, trên trần lắp bồn nước mái, siêu tiết kiệm đường ống :))) Gia chủ ra đề bài có 1.7-2 tỷ. Mình chắt bóp từng cm. Nếu có lô đất rộng hơn gấp rưỡi, tổng mức gấp đôi, ắt hẳn còn đẹp hơn nhiều ha :)))
Mình có cơ hội hợp tác cùng vài Nhiếp ảnh gia Kiến trúc top đầu ở VN, trong các buổi chụp công trình của văn phòng mình.
Thường những bức ảnh trả về, khiến mình và anh em phải ồ wow, dù chính là những người thiết kế thi công công trình đó.
Nhiếp ảnh gia hàng đầu, không chỉ show được ý tưởng của kiến trúc sư, mà còn thể hiện rất rõ cái thần thái của từng công trình: ấm cúng hay khoáng đạt, tình cảm hay mạnh mẽ…
Bản thân mình cũng “học lóm” nhiều từ các bạn, không phải học về NHIẾP ẢNH, mà học được cả về KIẾN TRÚC!
——————————————————
Mình tổng hợp lại thành vài keyword, mọi người có thể tham khảo trong từng ảnh cho dễ hình dung ha!
Áp dụng được cho cả việc thiết kế & việc diễn hoạ.
Chủ nhật rồi về BG tư vấn & khảo sát một thửa đất lô phố 2 mặt đường, gia chủ khoe: – Lô góc đắt hơn lô liền kề 200-300tr, nhưng cô vẫn mua, vì lô góc thoáng hơn! – Ui! Đắt hơn có 2,3 trăm thôi á cô! Vậy là quá hời! Mình ngạc nhiên, vì ở HN, giá bán lô góc 2 mặt thoáng, và lô xen giữa, chênh lệch lớn hơn nhiều. Năm nay, trùng hợp, mình nhận được toàn job nhà phố 2 mặt đường. Mình thử phân tích, sự khác biệt giữa nhà phố 2 mặt, và nhà phố 1 mặt, dưới góc nhìn kiến trúc. – Gia chủ đi mua đất mua nhà, có thể tham khảo, để xem phần chênh lệch có đáng giá? – Các bạn thiết kế gặp job tương tự, có thể tham khảo, để khai thác tối đa lợi thế của thửa đất. —————————————————— I. PHÂN TÍCH KHU ĐẤT: 1. Ưu điểm: – Lô góc, đương’ss nhiên :))) Dễ để các không gian bên trong đủ ánh sáng tự nhiên, đủ thông thoáng, tiết kiệm điện đèn, tiết kiệm điều hoà… So với lô liền kề: cần giải pháp nếu muốn nhà đủ sáng và thông thoáng: giếng trời lấy sáng, chừa sân sau, nhà lệch tầng…Và, sẽ mất diện tích để làm được việc này. Nếu sân sau 1m*6m thì mất 6m2, giếng trời phèn phèn cũng 4m2 nữa. 10m2 nhân với 50 triệu/1m2 thì cũng mất độ 500 triệu ha :))) – Điểm khác biệt thứ 2, lô góc sẽ có hai hướng tiếp cận về giao thông. Phần này sẽ khiến bài toán sử dụng thuận lợi hơn rất nhiều. Mình sẽ nói kỹ hơn ở ảnh dưới, trong phần “khai thác lợi thế”. – Ăn gian được diện tích sử dụng, nếu cả 2 mặt là mặt đường lớn, đua được ban công. – Vài ưu điểm không liên quan gì đến lô góc hay lô xen, với riêng lô đất này: . Mặt thoáng hướng Đông và Nam, nắng không quá gắt. Mặt sau cũng vẫn còn khe thoáng. Thật dễ dàng để có một ngôi nhà thoáng mát, ở sướng. . Nắng Tây hầu như sẽ không ảnh hưởng, bởi mặt bên giáp nhà liền kề. . Gió mùa Đông Bắc, giảm đi rất nhiều do các nhà xung quanh che chắn, về vi khí hậu, cứ gọi là “max ping” :))) 2. Nhược điểm: – So với lô xen, lô góc sẽ tốn tiền xây dựng hơn nhé :))) Nhiều gia chủ cứ ép kts khái toán theo m2 nhưng không đưa đủ dữ kiện. Ví dụ, nhà 2 mặt tiền, chắc chắn sẽ ngốn tiền thi công hơn nhiều, do khối lượng phần cửa, phần ban công, mặt dựng… – Thửa đất này, thật may, hai mặt thoáng đều hướng đẹp. Nếu cũng là hai mặt thoáng, nhưng hướng chính Tây, nắng nóng nhá! Lại cần giải pháp về chống nắng, double skin các thứ các thứ. – Không liên quan tới lô góc, một nhược điểm ở căn này, nền đất ven hồ khá yếu. 3. Cơ hội: – Hướng Nam, lại còn view hồ, đã thế có khoảng xanh ven hồ. Gió mát, có hơi ẩm, được lọc bụi qua khoảng xanh, vào nhà, “pơ phếch” :)))) Thửa đất có hướng thuận lợi, mở ra cơ hội để mở nhiều khoảng hở cho căn nhà. – Mấy bạn bán BĐS hay gọi, căn góc mà view hồ, là “hoa hậu” của khu :))) Không sai, vì mặt tiền rộng, thu hút mọi ánh nhìn, có kinh doanh cũng thuận tiện ha. So với lô liền kề: vỉa hè rộng hơn -> để xe thoải mái, biển bảng dài hơn -> thu hút, cảm giác ngôi nhà đồ sộ hơn -> uy’ss tín :))) 4. Thách thức: Bên mình cũng gặp vài thách thức, khi bắt đầu thực hiện công trình này: – Quy hoạch mở rộng đường, khiến phần xây dựng phải lùi vào khá nhiều so với dự kiến, khiến các phòng bị hẹp lại một chút. – Nhà liền kề đã xây dựng từ lâu, nhiều đợt, móng nông. Kỹ sư hiện trường đưa ra giải pháp tốt, phần thô đã xong, ae mình có thể thở phào yên tâm :))) Với gia chủ đi mua nhà, nền đất ra sao, và nhà liền kề có kiên cố không, cũng là vấn đề đáng lưu tâm nhé!
II. KHAI THÁC LỢI THẾ CỦA NHÀ PHỐ HAI MẶT ĐƯỜNG Các cụ có câu, “Mất tiền mua mâm phải đâm cho thủng” :))); Trong trường hợp này thì đúng, đã mua được lô “hoa hậu”, giá cao hơn vài trăm củ, phải làm sao, khai thác tối đa ha :))) – Lợi thế mà ai cũng nhìn ra, một ngôi nhà phố lô góc, cực thích hợp để kinh doanh. Nên, thường thấy, Highland, The coffee house, Nón Sơn… chiếm hết các lô góc đẹp trên phố :))) Với căn này, ở tỉnh, gia chủ tính dành một nửa tầng trệt để kinh doanh nhỏ, các tầng trên làm nơi ở của gia đình. Mấu chốt ở các thiết kế dạng shophouse như này, làm sao, để tách riêng được giao thông cho “phần kinh doanh” và “phần ở”. Nếu giao thông 2 phần này xung đột, kinh doanh sẽ rất bất lợi, khi gia đình phải đi lại qua khu vực shop. Ở cũng khó chịu, nếu cứ phải đi qua shop với vào được nhà. Mình đã tách riêng lối vào cho phần ở gia đình, từ mặt hông, có gara để xe sạch sẽ, có toilet riêng để rửa chân tay khi về, sảnh riêng với tủ giày lớn, và lên được thẳng tầng trên, hoàn toàn riêng tư. Shop cũng có toilet riêng, vẫn có 2 mặt thoáng. Làm thêm một cửa/ vách kính ngăn ra khi gia chủ cho thuê, thuận tiện vô cùng. So với nhà phố một mặt, phải có mặt tiền rất rộng nếu như muốn tách phần lối đi của gia đình riêng ra ha! – Trong trường hợp ngôi nhà chỉ để ở, mình vẫn sẽ khuyên gia chủ đẩy gara ra phía sau. Luôn luôn sạch sẽ hơn nhà phố thông thường: gara -> phòng khách -> cầu thang -> bếp… mất hành lang giao thông, khó có thể gọn gàng sạch sẽ bằng. – Cầu thang nép về phía nhà liền kề, để dành mặt thoáng cho các không gian sinh hoạt, nên: phòng nào cũng thông thoáng và tràn ngập ánh sáng tự nhiên. Cây xanh và ban công sẽ mang lại cảm giác thư thái, hơn nữa, cản đi góc nhìn trực tiếp xung quanh vào bên trong nhà ha! – Ưu điểm của việc đẩy khách-bếp lên lầu 1: nhà bạn sẽ kiểu như một căn căn duplex ha! Thông thoáng hơn nhưng vẫn được sinh hoạt chung ông bà, con cái trên cùng một sàn!
– Lầu 2 (Tầng 3) của riêng phòng master, sinh hoạt vợ chồng trẻ riêng tư, thích ha. Phòng khép kín, có walk in closet, phòng tắm riêng, logia cây xanh siêu thích. Một hoạt cảnh sinh hoạt: . Vợ: Tẩy trang –> Thay đồ –> Vô phòng tắm –> Tắm đứng . Chồng: Nằm ngắm :))) Happy valentine day! – Một căn nhà phố 2 mặt thoáng, nếu thiết kế tốt, nó thành kiểu: Shophouse + Duplex + Penthouse :)))) Thật! Chỉ có penthouse, mới có quả sân thượng view hồ, ngắm pháo hoa như kia!
– Mình muốn gây ấn tượng với mặt tiền tối giản, nhưng độc đáo hơn, với “vườn treo” ban công sole và cây xanh đan xen trong logia. Kiểu, chẳng cần địa chỉ, mọi người bảo nhau, “cái nhà xanh xanh đó, ở ven hồ đó” :))))
May mắn vì gia chủ chấp nhận phương án. Thực ra, cũng không quá mới lạ. Ở BG, rất nhiều dạng ban công trồng cây kiểu này, do quy định về cpxd, không được xây thành phòng, đua khối nhà ra khỏi chỉ giới xây dựng. Hơi tiếc vì mặt bên, ngõ tuy rộng nhưng không được đua ban công nhiều. Nếu là mặt đường, khối nhà nhìn sẽ bay hơn nhiều!
. Các chi tiết đẹp không show được ra, vì vật liệu đồng màu, các cấu kiện: mái, cột, nền bị dính vào nhau ha!
. Tổng thể nhìn hơi buồn, thiếu điểm nhấn
SAU CẢI TẠO:
. Tinh tế hơn, sang hơn ha!
. Bỏ phần ốp gạch đỏ cũ ở trụ cổng, tỷ lệ màu được đưa về 6:3:1, lại tách được phần mái | cánh cổng | trụ cổng, mỗi phần đều show được nét đẹp của nó.
Một mũi tên trúng hai đích!
. Gia chủ lựa chuông vàng, số nhà, chuông điện tử, đều rất nhỏ, tinh tế gì đâu á aaa! Nhỏ thôi, nhưng hoàn hảo, chính là số 1 trong 6:3:1 đó, tạo nên sự cân bằng về thị giác.
. Lát nền dịu hơn, có texture giúp chuyển tiếp rất tốt giữa màu tối của mái và màu sáng của cột nè!
——————————————————
Rất nhiều người, trong đó, còn có một số bạn làm thiết kế, vẫn cho rằng “cái đẹp không có nguyên tắc, tuỳ gu từng người”.
Trong seri bài viết này, “how to think like an architect?”, mình sẽ chỉ cho các bạn, cách mình áp dụng các nguyên tắc lặp đi lặp lại, để tạo nên các công trình đẹp như thế nào?
Và cái đẹp, dù vô tình hay hữu ý, thì đều có nguyên tắc. Có chăng, các nguyên tắc đó, nhiều khi phức tạp và khó giải thích với đại chúng mà thôi!
Cách để một chiếc cổng đẹp, trở nên tinh tế? ——————————————————
HIỆN TRẠNG:
. Về hình thức, đã rất đẹp và hoài cổ . Các chi tiết đẹp không show được ra, vì vật liệu đồng màu, các cấu kiện: mái, cột, nền bị dính vào nhau ha! . Tổng thể nhìn hơi buồn, thiếu điểm nhấn
SAU CẢI TẠO:
. Tinh tế hơn, sang hơn ha! . Bỏ phần ốp gạch đỏ cũ ở trụ cổng, tỷ lệ màu được đưa về 6:3:1, lại tách được phần mái | cánh cổng | trụ cổng, mỗi phần đều show được nét đẹp của nó. Một mũi tên trúng hai đích! . Gia chủ lựa chuông vàng, số nhà, chuông điện tử, đều rất nhỏ, tinh tế gì đâu á aaa! Nhỏ thôi, nhưng hoàn hảo, chính là số 1 trong 6:3:1 đó, tạo nên sự cân bằng về thị giác. . Lát nền dịu hơn, có texture giúp chuyển tiếp rất tốt giữa màu tối của mái và màu sáng của cột nè! ——————————————————
Rất nhiều người, trong đó, còn có một số bạn làm thiết kế, vẫn cho rằng “cái đẹp không có nguyên tắc, tuỳ gu từng người”. Trong seri bài viết này, “how to think like an architect?”, mình sẽ chỉ cho các bạn, cách mình áp dụng các nguyên tắc lặp đi lặp lại, để tạo nên các công trình đẹp như thế nào? Và cái đẹp, dù vô tình hay hữu ý, thì đều có nguyên tắc. Có chăng, các nguyên tắc đó, nhiều khi phức tạp và khó giải thích với đại chúng mà thôi!
Tư duy thiết kế – Tổ chức công năng theo sơ đồ bong bóng
————————————————————————
Nọ mình lướt Threads, thấy một bạn hỏi:
– Có trung tâm nào dạy về tư duy thiết kế, concept, FF&E không?
Thật khó, bởi đa phần các trung tâm chỉ đào tạo về phần mềm, diễn hoạ;
Việc rèn luyện tư duy thiết kế, buộc phải trải qua học lý thuyết từ các trường ĐH, và nhiều giờ thực hành sau khi tốt nghiệp.
Mình luôn cho rằng, việc diễn hoạ đẹp, hay vẽ tay đẹp, cũng như bạn viết chữ đẹp. Mà bạn viết chữ siêu siêu đẹp, không đồng nghĩa với việc, bạn là một nhà văn kiệt xuất.
Công cụ diễn hoạ mô phỏng ngày càng thực, thậm chí sắp tới có sự tham gia của AI, cũng không giúp được các bạn ở phần tổ chức công năng.
Với một công trình, phần thẩm mỹ chưa đạt, có thể cải tạo; Còn phần công năng mà lỗi, thật khó để sửa chữa sai lầm!
Đó là lý do, mỗi công trình mình thiết kế, đều bắt đầu từ công năng, một cách logic.
Bài viết dưới đây, chia sẻ rất cụ thể, tư duy thiết kế một ngôi nhà, từ đầu.
Các bạn sinh viên, kts trẻ đang loay hoay chưa biết bắt đầu đồ án từ đâu, có thể tham khảo.
Các gia chủ xây nhà, cũng có thể đọc và đối chiếu với nhu cầu của nhà mình, rất dễ hiểu! Hãy bắt đầu làm việc với KTS từ nhu cầu của gia đình bạn, đừng bắt đầu bằng style gì, mái Nhật hay mái Thái!
(Phân tích chi tiết trong từng ảnh)
————————————————————————
Minh hoạ:
Mặt bằng “Nhà em Cá”
Đông Anh – Hà Nội
S . LA architecture
2024
Ngôi nhà đang thi công, sẽ là nơi ở của gia đình 3 thế hệ: ông bà, vợ chồng con thứ, và cháu nội. Gia chủ mong muốn một căn nhà tối giản, tiết kiệm chi phí cho gia đình trẻ, nhưng vẫn phù hợp với bối cảnh xung quanh, bếp làm đậu của ông bà, nhà của anh trai cả chung sân.
Một bài toán thú vị cho mình, nhiều hoạt cảnh công năng: – Làm sao để vẫn riêng tư cho gia đình nhỏ, vẫn liên kết với đại gia đình. – Làm sao để ông bà với những thói quen cũ, tiện làm nghề, vẫn thoải mái trong căn nhà mới. Cùng xem cách mình tư duy ở ảnh tiếp theo.
1. ĐỊNH VỊ CÔNG TRÌNH trên lô đất: Có 2 hướng tiếp cận vào thửa đất: – 1: Ngõ vào riêng ở mặt cạnh. – 2: Ngõ chính, đi chung sân với nhà anh cả. Ngôi nhà cũ, quay mặt vào sân trong. Mình tư vấn cho gia chủ, đổi mặt trước nhà ngược lại, đi qua ngõ (1): vừa có sự riêng tư, độc lập nhất định, mặt sau vẫn có thể làm cửa lách đi sang sân chung, vẫn có sự kết nối. Như vậy, nhà mới nên đẩy sát nhất với vườn sau và nhà anh trai, để được khoảng sân trước đủ để xe hơi, vẫn giữ được khoảng sân chung làm đậu. Bác gái bảo sẽ mời ae mình một bữa đậu ra trò, nếu nhà xây xong phải đẹp :))) Ok bác, đành chờ đầu năm 2025
2. SƠ ĐỒ BONG BÓNG: Mấy cái này thường sẽ trong đầu mình trong lúc concept, mình vẽ ra cụ thể để mọi người dễ hình dung. – Bước 1: Liệt kê bong bóng công năng. Như căn nhà này, tầng trệt sẽ bao gồm: Phòng thờ, phòng ngủ ông bà, khách, bếp, ăn, sảnh, thang, và một nhà tắm chung. Nếu đủ diện tích, theo mình, phòng thờ ở tầng 1 sẽ thuận hơn rất nhiều cho ông bà tiện việc thờ cúng. Lầu 1 bao gồm phòng ngủ master khép kín, phòng ngủ cho bé Cá, và một phòng chưa dùng tới, để dành cho em Cá sau này. – Bước 2: Sắp xếp. Với diện tích 1 sàn chỉ 95m2, Khách – Ăn – Bếp nên liên thông như ở các căn hộ chung cư, để không gian sử dụng chung được rộng rãi. Ngày lễ tết, kê gọn bàn ăn lại, cũng được dăm mâm sum vầy cả đại gia đình. Mình xếp luôn Khách – Ăn – Bếp dàn hàng ra để đón gió mát Đông Nam, view full cửa kính, cũng thấy xịn xịn nha! Phòng ngủ ông bà, đương nhiên, nằm phía dưới hình, để gần nhà anh trai và tiện cho ông bà di chuyển xuống bếp đậu. Sảnh và thang cần ở giữa, để kết nối giao thông chung – riêng. Nói thì dài dòng chứ phòng nào tự nhiên có chỗ của phòng đó, cứ đúng logic, chẳng phải nghĩ ngợi nhiều :)))
3. SƠ ĐỒ GIAO THÔNG: Xô lệch, sắp đặt các bong bóng công năng sao cho, thoả mãn Sơ đồ giao thông của các hoạt cảnh sinh hoạt khác nhau, như này: – Nguyên tắc: đi từ chung đến riêng, đừng chồng chéo vào nhau. Hồi phổ thông, mình có một đau khổ mà năm ngoái, mình sửa nhà cho bố mẹ ở quê, mới giải quyết được. Phòng ngủ của mình, ở tầng 2 của căn nhà ống. Không hiểu sao, hồi làm nhà, bố mẹ mình để phòng mình, kẹp giữa cầu thang và phòng thờ. Mỗi lần bố mẹ đi lên phòng thờ, phải đi qua phòng mình, thành ra, phòng mình không hề có chút riêng tư nào, “khó chịu vô cùng” :)))) Nếu vẽ sơ đồ giao thông ra, sẽ thấy lỗi sai cực dễ nhìn nhé: do không gian riêng bị kẹp giữa 2 không gian chung. Sai logic giao thông mình nói ở trên! Hình minh hoạ: Từ sảnh, có thể kết nối lên thang, vào livingroom, restroom, phòng thờ và phòng ngủ ông bà. Hoàn toàn hợp lý!
– Tính toán sơ đồ giao thông cho các thành viên khác trong nhà. Ví dụ: Phòng ông bà sẽ cần gần nhất với phòng tắm ở tầng 1, di chuyển sang phòng thờ. Phòng ông bà di chuyển qua livingroom cũng tiện nha, mà vẫn có sự cách biệt nhất định. Trẻ con chơi đùa có ồn ào xíu cũng không ảnh hưởng nè. Đây là lý do khiến mình xếp: Khách – Ăn – Bếp (A) thành một khối dài; Thờ – Tắm – Ngủ ông bà (B) thành một khối dài. Hoàn toàn đối xứng, như 2 khối container. Xô khối B về phía trước 1 chút, để sảnh tiếp cận được gần cửa vào phòng ông bà hơn. Nhà có vườn, nên Cá và em Cá, cùng các anh chị họ, có thể chơi chạy vòng vòng xung quanh, rồi rửa chân tay ở sân sau trước khi vào nhà.
– Sơ đồ giao thông cho các hoạt cảnh khác nhau: Xô khối (A) về phía sau một chút, để phần sân trước được rộng hơn, và lộ ra cửa lách ở bếp. Cái cửa lách này, vô cùng tiện. Ông bà và họ hàng có thể tiếp cận vào bếp mà không cần qua nhà chính, dịp giỗ tết nấu nướng ăn uống vô cùng tiện lợi. Từ sân trước vào nhà, có thể qua sảnh để thay giày dép; nhưng có đồ đi chợ về, cũng có thể đi qua sân vào thẳng bếp cất đồ luôn, vô cùng sạch sẽ.
4. HÌNH KHỐI: Nhiều bạn loay hoay, không biết vẽ hình khối ngôi nhà từ đâu. Với mình, công năng và hình thức là một thể thống nhất. Sau khi tổ chức các không gian, hình khối ngôi nhà lộ ra: – Khối (A), như một container: 4.5m*9.5m – Khối (B), hoàn toàn đối xứng: 4.5m*9.5m xếp sole nhau. – Khối sảnh và thang, ngắn hơn, kết nối khối (A) và (B) Với những công trình kinh phí hạn chế, lại càng cần tổ chức không gian một cách chặt chẽ, đảm bảo không thừa diện tích cho những hành lang dài ngoằng, những khoảng không gian chết. Mình đục ra một khoảng xanh ở giữa phòng thờ và phòng tắm, ghế ngồi thay giày sẽ tựa lưng vào khoảng xanh, mà mọi người cũng đỡ thắc mắc vấn đề phong thuỷ, phòng thờ giáp nhà tắm nhá
Khi thiết kế nhà có 2 tầng trở lên, cần tính toán giao thông theo trục đứng để Mặt bằng các tầng lầu cũng có giao thông logic. Rất nhiều bạn thiết kế mắc sai lầm, binh mặt bằng tầng 1 trước, không tính toán song song phần giao thông cho các tầng trên. Kết quả, tầng 1 cầu thang đẹp, lên tầng 2 thì sảnh thang ở đẩu ở đâu ấy :)))) không kết nối được các phòng với nhau. Như nhà ống truyền thống, cầu thang thường ở giữa, là có lý nhá mấy ông!
5. THÔNG GIÓ: Các phòng ngủ đều có cửa sổ cho gió vào và gió ra, bao mát! Khu đất nhiều thuận lợi, mật độ xây dựng không cao, dễ giải hơn nhà ống nhiều.
Tầng 1 mình đã quay khối Khách – Ăn – Bếp ra đón gió Đông Nam rồi! Các cụ bảo: “Vợ hiền hoà, nhà hướng Nam”
6. ÁNH SÁNG: Mình mở nhiều diện kính hướng Đông Nam để lấy ánh sáng tốt, ngược lại với hướng Tây. Living room có tầm nhìn mở rộng ra sân trước nhà và vườn bên hông, riêng tư ha! Hướng Tây được nhà anh trai che chắn một phần, giảm nắng nóng đi nhiều.
7. VIEW NHÌN Với villa nghỉ dưỡng, mình thường làm các diện kính mở ra tầm nhìn rộng lớn. Với căn villa mini này, cần tính toán kỹ hơn, vì căn nhà tuy có vườn, nhưng vẫn nằm lọt trong ngõ, nhiều nhà ống đối diện. – Tầng 1: mình vẫn mở một diện thoáng lớn, nhìn ra vườn hông. Bên kia tường rào, vẫn còn một con ngõ nhỏ và khu đất trống. – Tầng 2: mình che chắn nhiều hơn, đảm bảo bên trong vẫn thoáng, mà không bị mất sự riêng tư, hướng từ các nhà đối diện nhìn sang.
